
ئایا حەماس بەرپرسیارە ؟ تۆفانی ئەقسا دەستکەوت بوو یان شکست؟
پ. د. سەعید عەلی محەمەد✍️باسک نێت
رەخنەیەك كە زۆر دووبارە دەبێتەوە و بەرگوێمان دەكەوێ و لەكاتی شیكردنەوە و لێكدانەوەی ڕووداوەكاندا یان بڕیاردان لەسەریان ، زیاتر دەوروژێنرێ و زەق دەكرێتەوە و تا ئێستاش بەردەوامە : سەرزەنشت كردن و تۆمەتباركردنی بزووتنەوەی حەماس و بەرەی بەرەنگاریی فەلەستینە بەوەی هۆكارو سەرچاوەی سەرەكی ڕووداوەكانی غەززە و فەلەستینە ، ئەمەش دوابەدوای هەڵكشانی زەرەرەكان و پەرەسەندنی قوربانییەكان و زیادبوونی كاولكارییەكان!
ئەوانەن ئەم ڕەخنانە ئاڕاستە دەكەن و پڕۆسەی (تۆفانی ئەقسا) ئیدانە دەكەن گوایە هۆكاری كارەساتەكانە، لاف و گەزافی ئەوە لێدەدەن دەبوایە حەماس واقیعییەت و عەقڵانییەت و سیاسەتی حەكیمانەی پەیڕەو بكردایە و گەلی غەززە و فەلەستینی بەم ڕۆژە نەگەیاندایە! ئەڵبەتە لەگەڵ داننان بە ڕاست و دروستی ئەنجامی پڕۆسەكە لانیكەم تا ئەم لەحزە، بەڵام دەتوانین بڵێین : لەدوورەوە بڕیاردانی ڕەهایی لەسەر بڕیارەكانی حەماس و كۆی پڕۆسە سەربازییەكە و بارودۆخی گشتی فەلەستین نەك دوورە لە حیكمەت و واقیعییەت و سیاسەت، بەڵكو جۆرێك لە ساویلکەیی و نەزانیی و بێ ئاگاییشە بەو بارودۆخەی كە غەززە پێش 7ی ئۆكتۆبەر پێیدا تێدەپەڕی، هەروەها تێنەگەیشتن و نەخوێندنەوەی وردی ئەو بارودۆخ و واقیعەیە كە غەززە و فەلەستین پێش ئەو مێژووە تێیدا دەژیان!
ئەوەی من دەمەوێ لەم نوسینەدا بیخەمەڕوو ئەم چاوڕوونیی و چەند سەرنجەی خوارەوەیە :
یەكەم/ ئەو كارەساتەی كە ماوەی دوو ساڵە بەرۆكی غەززە و فەلەستینی گرتووە سەرەڕای لاسەنگی هێز لەنێوان حەماس و ئیسرائیل لەڕووی ژمارە و جۆری چەك و توانای سەربازییەوە ، ئەو كارەساتە بەشێكە لە جەنگێكی عەقائیدی ڕوون و ئاشكرا كە هەموو تاكێكی هۆشیار لێی حاڵی بووە و بە ڕووبەڕووبوونەوەی نێوان حەق و ناحەق لە قەڵەم دەدرێ و، هەتا ڕۆژی قیامەتیش بەردەوام دەبێ و ناوەستێ! قورئانیش دەفەرموێ: (جولەكە دوژمنی هەرە سەرسەختی موسڵمانانە)، هەروەها دەفەرموێ: (بێ بڕواكان بەردەوام ئەوەندەی بتوانن شەڕتان لەگەڵ دەكەن بۆ ئەوەی لە ئایینەكەتان و باوەڕەكەتان هەڵتان گەڕێننەوە)!
بابەتەكە ڕوونە و پێویستی بە شروحات و زیادە قسە نییە ، لە مەیدانەكەدا دەوڵەتێكی جولەكەی داگیركەر هەیە ، گەلێكی ستەملێكراو و بەرەنگاریی كەریش هەیە، ئەمە سەراپاو كۆی چیرۆكەكەیە بەبێ هیچ میكیاج كردن و ڕازاندنەوە و ساختەكاریی و تەزویركردنی ڕاستییە مێژوویی و جوگرافیەكان، خۆ ئەگەر ترسنۆكی و لەرزۆكی و لاوازیی وڵاتانی ناوچەكە و دەوروبەر نەبوایە ئێستا دەوڵەتی جولەکە لەسەر خاكی فەلەستین سڕابوویەوە.
دووەم/ (تۆفانی ئەقسا) و پشتیوانی بەرفراوان و بێ سنووری گەلی غەززە و فەلەستین لە بڕیارەكانی حەماس لەوەوە سەرچاوەی گرتووە كە ئەوان خۆیان گەیشتوونەتە ئەو بڕوایەی كە هەرچی دانوستان و ڕێكەوتننامەی بەناو ئاشتی ئیمزا كراوە لە ڕابردوودا چیتر هیچ سودێكیان نیە جگە لە لەدەستدانی خاك و بەردەوامیدان بە داگیركاریی و تەسلیم بوون بە ژیانی زەلیلانە و سەرشۆڕانە ، بۆیە كاتێك ئەوان لەنێو جەرگەی داگیركاریی و ناسۆریی و بێ ئومێدبوون لە هەموو دەرچەیەكی تر بڕیاری ڕووبەڕووبوونەوە و بەرگریی و قەبووڵكردنی قوربانیەكان و لێكەوتەكانیشیان داوە ، واتە ئەوان لەوە چاك تێگەیشتوون كە ( زمانی هێزو بەرەنگاریی ) تاكە زمانێكە کە سەرانی جولەکە زیاتر لەهەر زمانێکی تر لێی تێدەگەن.
سێهەم/ دەبێ لەو ڕاستیە تێبگەین كە بزووتنەوە ئیسلامییە جیهادییە چەكداریەكان كە (حەماس) نمونەیەكی زەق و دیاری ئەو هێزانەیە، ڕووبەڕووبونەوە و بەرەنگاریی چەكداریی و خیاری جەنگ هەمیشە بەشێك بووە لە قوڵایی ستراتیژییەتی خەبات كردنیان و بنەماو فاكتەری سەرەكی مانەوە و بەهێزبوون و گەشەكردنیان بووە ، هەروەك چۆن لەبەرانبەردا بڕیاری شەڕكردن و لەناوبردن و ڕیشە كێشكردنی ئەو هێزە چەكدارییە شۆڕشگێڕانە بەشێكە لە سیاسەتی نەگۆڕو چەسپاو و ستراتیژییەتی دوور مەودای دەسەڵاتە سەركوت كەرو دەوڵەتە دیكتاتۆرەكان!
بە واتایەكی تر پێكهاتەی عەقائیدیی و ئایدیۆلۆژیی و فیكریی و سیاسیی و سەربازیی ئەم دوو هێزە نابەرانبەرە جیاوازە خۆی لە خۆیدا سەپێنەری زمانی هێزو چارەسەری عەسكەریی كێشەكانە!!
(تۆفانی ئەقسا) و ئەوەی بەدوایدا هات لە قەتڵ و عامكردنی ( ٦٠ ) هەزار مرۆڤی مەدەنی و خاپووركردنی %٩٥ی شاری غەززە و ئاوارە بوونی زیاتر لە دوو ملیۆن هاوڵاتی یەكێكە لەو سیناریۆیانەی كە ساڵانە لە خاكی فەلەستیندا دووبارە دەبنەوە و دەچێتە چوارچێوەی ئەو ستراتیژییەتەی كە هەردوولا دەیان ساڵە بەرانبەر یەكتر پەیڕەوی دەكەن و درێژەی هەیە ! دامەزراوەی (ڕاند) كە دەزگایەكی توێژینەوەی ئەمریكیە و توێژینەوە لەسەر ئیسلامی حەرەكیی سیاسیی دەكات و نەخشە ڕێگای بەرەنگاربوونەوە و بنەبڕكردنیان دیاری دەكات دەڵێ: (هێزە ئیسلامییە چەكداریەكان یان لەڕێی دانووستان و توانەوەیان لە پڕۆسەی سیاسیدا، یان لەڕێی تیرۆرکردنی سەرکردەکانیانەوە، یان لەڕێی لێدان و ڕووبەڕوو بونەنەوەی سەربازییەوە کۆتاییان پێ دەهێنرێ)، واتە كاتێك لایەنی بەرانبەر ستراتیژییەتی ڕیشەكێش كردن و كۆتایی هێنان بە تۆ تەبەننی دەكا و لەو پێناوەشدا هەموو ڕێگایەك دەگرێتەبەر ئیتر هیچ ئۆپشنێكی تر لەبەردەستدا نامێنێ جگە لە بەرگری كردن و ڕووبەڕووبونەوەی سەربازیی ، ئەگەرچی ئەنجامەكەشی ئەو هەموو تاڵاویی و نەهامەتی و كاولكارییە بێت كە ئێستا هەمووان دەیبینین!
چوارەم/ حەماس و خەڵكی غەززە دوو دیوی یەك دراون، واتە ئەم دوانە پێكهاتەی یەك لاشەن و لەیەك جیا ناكرێنەوە ، لەڕۆژی یەكەمی پەلامارەكانی قەوارەی جولەكەوە تا ئەمڕۆ ئێمە نەمانبیستووە كۆمەڵەیەك یان دامەزراوەیەك یان هەر ڕێكخراوێكی كۆمەڵگەی مەدەنی لەو شارەدا داوای لە حەماس كردبێت شەڕ یان مقاوەمە ڕابگرێ و كۆتایی پێ بێنێت، پرسیار ئەوەیە : ئێمە كە لە ماڵ و حاڵی خۆمان و بەوپەڕی هەست كردن بە ئارامیی و ئاسوودەیی و خۆشگوزەرانی دەژین، ئایا دەگونجێ لە بێوەژن و منداڵی بێ باوك و خەڵكە برسی و كۆست كەوتووە بریندارو ماڵ و حاڵ تێكچووەكەی غەززە كە ڕۆژانە لە برساندا دەمرن و خانووەكانیان بەسەریاندا دەڕوخێنرێن خەمخۆرترو بە بەزەیی تر بین و هەست بە ئێش و ئازارو تاڵاوی زیاتر بكەین؟!
ئێمە یەكێك لەوانەمان بینی ناڕەزایی دەرببڕێ و لە حەماس بێزار بێ و حەماس تۆمەتبار بكات ؟! ئەمەش نیشاندەری ئەوەیە غەززە بە مرۆڤ و داروبەردیەوە بەرەی بەرەنگارییە و پشتیوانی سەرسەختی حەماس و بڕیارەكانیەتی!
پێنجەم/ مەعلومە شۆڕش بەسەر ستەمكارو دیكتاتۆرەكاندا، هەروەها كاروانی مقاوەمەت و بەرەنگاریی كردن دژ بە داگیركەران گرەوكردنە لەسەر (مەجهول و نادیار)، ئەو مەجهول و نادیارەش ئەگەر زاڵ بوون و سەركەوتن بەشی بوو ئەوا لەلایەن هەمووانەوە وەسف و مەدح و سەنا دەكرێ، خۆ ئەگەر دەرەنجامیش شكست بوو سەرزەنشت دەكرێ و ناشیرین و تۆمەتبار دەكرێ و، شۆڕشەكەش دەبێتە قوربانی تەنگەتاو بوونی لایەنی لاوازو دۆڕاو لە بارودۆخەكەدا، هەربۆیە ئیتر لێرەوە ( میزاج و عاتیفە و هەوەسبازیی ) قەیران و ڕووداوەكە لە سیاق و پاڵنەرو حاڵەتە سروشتیەكەی خۆی دادەڕنێ و، نەزان و بێ ئاگاش دەبێ لە دەستكەوتە دوور مەوداكان كە كات و زەمەنیان پێویستە تا گەڵاڵە دەبن و دەگیرسێن و بەرجەستە دەبن!
شەشەم/ شۆڕشی گەلانی سووریا نمونەی جوانترین و بەهێزترینی شۆڕشەكانی جیهان بوو چ لەڕووی هێزی ڕووبەڕووبوونەوەدا ، چ لەڕووی ڕێكخستن و گرتنەبەری ڕێگای ئاشتیانە و مەدەنیانەش، ئەو شۆڕشە لەسەرەتادا كاتێك لە چڵەپۆپەی هێزو سەركەوتنیدا بوو هەمووان پێی دڵخۆش بوون و ببوە مایەی هیواو شانازیی سەرجەم لایەنەكان بە هەموو ڕەنگەكانیانەوە، هەر خوودی ئەو شۆڕشە جوان و نمونەییە كاتێك لە ئەنجامی پیلان و گەلەكۆمەیەكی ناوخۆیی و ئیقلیمیی و نێودەوڵەتیدا شكستی پێهێنراو پاشەكشەی كرد، بینیمان چەندین نازناو و تۆمەتی ناشیرین درایە پاڵی و خەڵك و جەماوەرەكەش كەمە كەمە لێی دووركەوتنەوە و وازیان لێهێنا و بڵاوەیان لێكرد تەنها لەبەرئەوەی شۆڕشەكە ڕووی لە شكست كرد، كە ئەمەش سروشتی هەمیشەیی ئەو جەماوەرە ناعەقائیدیەیە كە تەنها لەدوورەوە ڕۆڵی تەماشاكەر دەبینێ و ئەركی تەنها چەپڵەلێدان و پیاهەڵدانە ئەگەر بارودۆخەكە لەبار بوو لە بەرژەوەندی ئەواندا بوو، بەپێچەوانەوە هیچ كاریگەریی و ڕۆڵێكی تری نابێ جگە لە تۆمەت بەخشینەوە!
حەوتەم/ بیهێننە بەرچاوی خۆتان ئەگەر حەماس دەستی لە بەرگری كردن و مقاومەت و ڕووبەڕووبونەوەی سەربازیی هەڵبگرتایە ، پرسی فەلەستین و بارودۆخی ناوچەكە بە گشتی چۆن دەبوو؟!
ئەگەر هەموو وڵاتانی ناوچەكە بڕۆشتنایەتە نێو پڕۆسەیەكی ئاشتییانەی شكست خواردووە و دوای تێپەڕبوونی بیست ساڵ بەسەر دانوستان و گفتوگۆدا بۆیان ئاشكرا بوایە كە گرتنەبەری ڕێگای ئاشتی لەگەڵ جولەكە بێ سوود و بێ كەڵك و بێ بەرهەمە، دواتر لە سفرەوە دەستیان پێبكردایەتەوە، یان بڕیاری جەنگ و ڕووبەڕووبونەوەیان بدایە ئایا ئەم بیرۆكەیە عەقڵانیی و حەكیمانە و زیرەكانە دەبوو؟! بە هەموو بڕوایەكەوە نەخێر! ئەگەر تۆفانی ئەقساو خۆڕاگریی حەماس و قوربانیەکانی غەززە نەبوایە ( پرسی فەلەستین و دەوڵەتە سەربەخۆکەی) بەو ڕادەیەی ئێستا جیهان و زلهێزەکانی سەرقاڵ دەکرد و ، وڵاتانی ئەوروپاو خۆرئاوا یەک لەدوای یەک ئامادەییان دەردەبڕی بۆ داننان بە دەوڵەتی سەربەخۆی فەلەستین وەک دەرچەیەک بۆ دەرچوون لەو قەیران و فەزیحەتە سیاسی و سەربازی و مرۆییەی ماوەی دووساڵە خۆیان و قەوارەی زایۆنی تێیکەوتوون ؟!
ئەمەیە كرۆكی بڕیارە ستراتیژییەكەی حەماس كە تا ئەم ساتەوەختەش زۆربەی هەرە زۆری سیاسییەكان و لێكۆڵەرەوەكان و بیرمەندەكانیش لێی حاڵی نەبوون و، بە تەرحی پڕۆسەی ئاشتی و بەڵێنی ساختە و خەیاڵیەوە خەڵەتێنراون و پێیان وایە ڕووناكیەكە لە كۆتایی تۆنێلەكەدایە!!
هەشتەم/ مرۆڤەكان پەلە دەكەن لە بڕیاردان لەسەر ئەو ڕووداوانەی كە سروشتی كۆتاییان دیار نیە و ، ئێمە بەردەوام تەنها ئاسەوارە ڕاستەوخۆ و دیارەكانیان دەبینین كە دەكرێ زۆر ئازاربەخش بن وەك ئەوەی ئێستا لە غەززە دەبینرێت و ڕوودەدات ، دەبێ بزانین گۆڕانكارییەكانی مێژوو نابینرێن و ناتوانین ئێستا بڕیاریان لەسەر بدەین، ئەگەرچی ئێمە لە قوڵاییشیاندا بژین، هەمیشە وەرچەرخانە گەورە و نەوعیەكان چەندین ساڵ درێژە دەكێشن، بەڵكو دەیان ساڵیان دەوێ تا جێگیر دەبن و ئەنجام دەدەن بەدەستەوە، ئێمە ناتوانین ئەو ئەنجامانە پێشبینی بكەین لەبەرئەوەی ئێمە لەگەڵ ساتەكانی ئێستادا دەژین و لەگەڵ فشارە عاتیفیەكان گرێ دراوین و، ناتوانین زیرەكانە و عاقڵانە ڕووداوەكانی ڕابردوو لەگەڵ ئەوەی ئێستا ڕوودەدات پێكەوە گرێ بدەین ، بۆیە بڕیارو بۆچوونەكانی ئێمە بەبێ چاوەڕێ كردنی جەولەی كۆتایی ، بڕیاری لاسەنگ و بۆچوونی هەڵە و لاوازو نەرێنی دەبن.




