دەسەڵاتێک خاکەکەی هەراج بکات
شەرعییەتی حوکمڕانی لەدەست دەدات
خاک، تەنها پارچەیەک زەوی یان موڵکێکی بازرگانی نییە تا لە نوسینگەکانی خانوبەرەدا وەک کالا سەودای پێوە بکرێت؛ خاک ناسنامە، مێژوو و قەوارەی بوونی نەتەوەیەکە. ئەوەی ئەمڕۆ لە هەرێمی کوردستان ڕوو دەدات، تەنها ئاڵوگۆڕی بازرگانیی خانوبەرە نییە، بەڵکو تەراجکردنی هێواشی جوگرافیا و داڕوخاندنی پێکهاتەی دیموگرافیی کوردستانە لەژێر سێبەری بێدەنگیی کوشندەی دەسەڵاتدا.
کاتێک شەو و ڕۆژ نوسینگەکانی خانوبەرە سەرقاڵی هەراجکردنی زەوی، خانو و ڤێلاکانن بۆ نەتەوەکانی تر وەریکلام دەکەن و دەڵێن :
ئەم خاکە یان ئەم خانوە یان ئەم ڤێلایە دەکرێتە ناو هەرکەسؽ هەڵگری جنسێ عؽڕاقی بؽت .
دەسەڵاتیش تەنها تەماشاکەرێکی بێدەنگ و بێهەڵوێستە، ئەمە ئاماژەیەکی روونە بۆ نەبوونی دیدگایەکی ستراتیژی و کەمتەرخەمی لە ئاسایشی نەتەوەیی.
لە لایەک لە مێدیاکانەوە باسی زولمی مێژوویی، تەعریب و جێبەجێکردنی ماددەی ١٤٠ی دەستوور دەکرێت، لە لایەکی ترەوە بە دەستی خۆیان و لەڕێگەی بازرگانیی کەسێتی و بێسەروبەرەی خانوبەرەوە، هەمان پرۆسەی گۆڕینی دیموگرافی لەناو جەرگەی شارهكانی هەرێمی کوردستاندا جێبەجێ دەکەن
بەڕاستی هیچ دەسەڵاتێکی خاوەن سەروەری لە جیهاندا ئاسایشی خاکەکەی ناکاتە قوربانیی قازانجی کاتیی بازرگانان. نەبوونی یاسایەکی تۆکمە بۆ ڕێکخستن و سنووردارکردنی خاوەندارێتیی زەوی و موڵک، هەڕەشەیەکی ڕاستەوخۆیە لەسەر ئاییندەی ئەم گەلە.
کام گەل ؟
گەلی ئەنفالکراو و کیمیاباران کراو لەخاک دەرکراو زیندەبەچاڵکراو .
دەرهاویشتەکانی ئەم بێ ئاگاییە .
بەرزبوونەوەی شێتانەی نرخی خانوبەرە وای کردووە گەنجان و هاووڵاتیانی هەرێم توانای کڕین یان بەکرێگرتنی خانویان نەماوە و لە سەرەتاییترین مافی ژیان بێبەش بوون، لە کاتێکدا سەرمایەی دەرەکی بە ئاسانی دەست بەسەر باشترین ناوچەکاندا دەگرێت.بەراستی جوانی فەرمو :
جەک هرڵگری خاکؽکم دوژمن لەسەری زاڵە
من بومەتە بێگانە و بؽگانە خاوەن ماڵە
بەڵؽ ….
لە مەودای داهاتوودا، ئەم گۆڕانکارییە دیموگرافییە کارگەریی ڕاستەوخۆی لەسەر نەخشەی سیاسی، بڕیاردان و ئاسایشی نەتەوەیی لە ناوچەکەدا دەبێت.
لەم سۆنگەیەوە، وەک ئەرکێکی ئیمانی و ڕەوشتی، ڕاشکاوانە دەڵێین: ئەم هەراجکردنەی خاک و بێدەنگیی دەسەڵاتە
نە لەگەڵ شەرعی پیرۆزی ئیسلامدا دەگونجێت، کە پاراستنی نیشتمان و مافی گشتی بە ئەرکێکی پیرۆز دەزانێت و ڕێگە نادات سەروەری و ئاسایشی کۆمەڵگە فەوت بە بازرگانیی کاتی بدەرێت.
نە لەگەڵ بنەماکانی دەستوور و سەروەریی یاسادا دەگونجێت، کە ئەرکی یەکەمی دەسەڵات پاراستنی جوگرافیا و بەرژەوەندی باڵای هاووڵاتیانی خۆیەتی.
نە لەگەڵ ئەخلاقی نیشتمانی و وەفاداری بۆ خوێنی شەهیداندا دەگونجێت، ئەوانەی گیانی خۆیان بەخشی تا ئەم خاکە بە سەربەرزی بێننەوە دەست؛ کەچی ئەمڕۆ خاکێک کە بە خوێن پارێزراوە، بە پارە هەراج دەکرێت!
دەسەڵاتێک کە نەتوانێت سنوورەکانی خاوەندارێتیی خاکی خۆی بپارێزێت و بەرژەوەندیی نەتەوەیی بخاتە پێش دەستکەوتی مادی، نەک هەر بەرپرسیارە، بەڵکو بەرامبەر مێژوو، یاسا و خوێنی شەهیدان ڕووبەڕووی لێپرسینەوەی سەخت دەبێتەوە.
حەسەن ئەمین موحەمەد ئەمین شێخانی
مامۆستای زانکۆ و چاودێری سیاسی
٣ ی ئابی ٢٠٢٦
کەرکوک .
